Spacerowicze na polskim wybrzeżu przecierają oczy ze zdumienia. Jesienią fale Bałtyku wyrzuciły na plaże setki meduz. W Świnoujściu, Międzyzdrojach i Kołobrzegu można je było zobaczyć wszędzie – przezroczyste, błyszczące w słońcu, wyglądające jak kryształowe plamy na piasku. Skąd się wzięły i czy to początek czegoś niebezpiecznego
Bałtyk pełen meduz
Meduzy w Bałtyku nie są nowością, ale ich liczba w ostatnich tygodniach zaskoczyła nawet biologów. Najczęściej spotykany gatunek to meduza księżycowa Aurelia aurita. To ona tworzy te tajemnicze, półprzezroczyste kształty przypominające galaretę. Nie jest groźna dla ludzi, ale jej obecność w takiej ilości to sygnał, że z morzem dzieje się coś niepokojącego.
Ciepła jesień i zmiana klimatu
Ciepłe lato i łagodna jesień to idealne warunki dla meduz. W cieplejszej wodzie szybciej rosną, dłużej żyją i intensywniej się rozmnażają. Gdy nadchodzi jesień i pojawiają się wiatry z zachodu, prądy kierują je w stronę brzegu. To dlatego właśnie teraz setki meduz trafiają na plaże. Gdy woda się ochładza, giną, a fale wyrzucają ich delikatne ciała na piasek.
Naukowcy ostrzegają, że takie zjawiska mogą być coraz częstsze. Bałtyk staje się coraz cieplejszy, a woda coraz bardziej zanieczyszczona substancjami odżywczymi. Dla meduz to raj. Dla ekosystemu – znak alarmu.
Plażowicze w szoku
Turyści, którzy przyszli jesienią na plażę, nie spodziewali się takiego widoku. W niektórych miejscach meduz było tyle, że trudno było przejść, nie nadeptując na ich ciała. Dzieci podchodziły z ciekawością, dorośli robili zdjęcia, ale większość nie miała pojęcia, czy te stworzenia są bezpieczne.
Meduzy a bezpieczeństwo
Eksperci uspokajają – meduzy w Bałtyku nie są niebezpieczne. Nie mają silnego jadu jak ich krewniacy z tropikalnych mórz. Ich dotknięcie może co najwyżej wywołać lekkie podrażnienie skóry. Nie oznacza to jednak, że można je brać do rąk. Nawet martwe meduzy zachowują aktywne komórki parzydełkowe, dlatego zawsze lepiej zachować dystans.
Naturalny, ale niepokojący proces
Zjawisko wyrzucania meduz to część naturalnego cyklu życia tych organizmów. Jesienią kończą swój sezon, a zmiany temperatury i prądy morskie transportują je w stronę brzegu. Jednak coraz większa skala tego zjawiska może być wynikiem zmian klimatycznych. Dla naukowców to znak, że ekosystem Bałtyku ulega powolnym, ale widocznym przemianom.
Pytania i odpowiedzi
Dlaczego Bałtyk jesienią wyrzuca meduzy na plażę
Bo kończy się ich cykl życia i prądy morskie kierują je w stronę brzegu
Czy meduzy w Bałtyku są groźne
Nie, gatunki występujące w polskich wodach nie są niebezpieczne i nie powodują poparzeń
Czy to przez zmianę klimatu jest ich więcej
Tak, cieplejsze wody i zanieczyszczenie sprzyjają rozmnażaniu meduz
Co zrobić, gdy dotknie mnie meduza
Przemyj miejsce wodą morską, nie słodką, i obserwuj reakcję skóry
Czy można kąpać się, gdy widać meduzy w wodzie
Tak, ale lepiej unikać pływania w miejscach, gdzie jest ich bardzo dużo
Czy meduzy wracają co roku
Tak, jesienne wyrzucanie meduz to cykliczne zjawisko, które powtarza się co roku na Bałtyku