Sejm uchwalił ustawę o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry – pierwszy nowy park od 24 lat

W piątek Sejm podjął historyczną decyzję – uchwalił ustawę o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry. To pierwszy od 24 lat nowy park narodowy w Polsce. Za przyjęciem ustawy głosowało 226 posłów, przeciw było 198, nikt nie wstrzymał się od głosu. Teraz projekt trafi pod obrady Senatu.

Historyczna chwila dla ochrony przyrody

Minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska podkreśliła w mediach społecznościowych, że to wydarzenie o wyjątkowym znaczeniu. „To pierwszy od 24 lat nowy, polski park narodowy. Dziękuję wszystkim, którzy brali udział w pracach nad jego utworzeniem i posłom oraz posłankom za poparcie w Sejmie” – napisała.

Nowy park narodowy zostanie utworzony 11 listopada 2025 roku, a jego siedzibą będzie Gryfino. Obejmie powierzchnię ponad 3,8 tys. ha w województwie zachodniopomorskim.

Cele i znaczenie Parku Doliny Dolnej Odry

Zgodnie z ustawą park narodowy ma chronić różnorodność biologiczną, zasoby przyrody nieożywionej i walory krajobrazowe Międzyodrza. W planach jest także przywrócenie właściwego stanu ekosystemów oraz edukacja ekologiczna.

Co istotne, na terenie parku będzie można prowadzić wędkarstwo amatorskie, a także rybactwo i tzw. rybołówstwo kulturowe – czyli tradycyjne formy połowów charakterystyczne dla regionu. Zasady i limity określone zostaną w planie ochrony parku oraz w decyzjach jego dyrektora.

Poprawka PiS i wątpliwości resortu

Sejm przyjął również poprawkę PiS, która – jak tłumaczyła posłanka Małgorzata Golińska – ma umożliwić dyrektorom parków ogłaszanie przetargów ograniczonych. Chodzi o zabezpieczenie interesów rolników, którzy chcieliby dzierżawić grunty na terenie parku.

Resort klimatu ocenił jednak, że poprawka ma wadę merytoryczną, mogącą spowodować wygaśnięcie obecnego rozporządzenia regulującego warunki przetargów. Ministerstwo zapowiedziało dalsze prace legislacyjne w tej sprawie.

Granice i otulina

Granice parku zostały wyznaczone tak, by chronić zasoby przyrodnicze, a jednocześnie nie utrudniać dotychczasowego użytkowania terenu. Oba ramiona Odry – Zachodnia i Wschodnia – nie zostały włączone do parku ani jego otuliny. W skład obszaru weszły natomiast trzy wyspy: Łęgi Kurowskie, Klucki Ostrów i Zaklucki Ostrówek, należące administracyjnie do Szczecina.

Otulina parku będzie miała formę strefy ochronnej – poprowadzona głównie działkami międzywala, poza terenami użytkowanymi przez człowieka.

Koszty i finansowanie

Zgodnie z ustawą limit wydatków budżetu państwa na Park Narodowy Doliny Dolnej Odry w latach 2026–2035 wyniesie 167 mln zł. W pierwszych latach wydatki mają sięgnąć 19 mln zł w 2026 roku i 16,6 mln zł w 2027 roku.

24 lata bez nowego parku narodowego

W Polsce funkcjonują obecnie 23 parki narodowe, zajmujące łącznie około 1 proc. powierzchni kraju. Pierwszym utworzonym był Pieniński Park Narodowy, a największym – Biebrzański Park Narodowy.

Utworzenie Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry to przełom dla polskiej ochrony środowiska. Po 24 latach przerwy Polska zyska nowy obszar przyrody objęty najwyższym stopniem ochrony.