Mieszkańcy Świnoujścia, a szczególnie Warszowa i całego Prawobrzeża, mają prawo wiedzieć, jakie decyzje dotyczące ich najbliższego otoczenia przygotowywane są przez władze oraz strategiczne spółki.

Tymczasem projekt porozumienia pomiędzy GAZ-SYSTEM S.A. a Zarządem Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. nadal pozostaje poza zasięgiem opinii publicznej.

Zwróciliśmy się o udostępnienie dokumentu. Odpowiedź prezydent Świnoujścia Joanny Agatowskiej nie rozwiała jednak wątpliwości. Przeciwnie – wywołała jeszcze więcej pytań.

Jak poinformowała prezydent:

„Projekt porozumienia pomiędzy GAZ-SYSTEM S.A. a Zarządem Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. jest dokumentem roboczym o charakterze wewnętrznym. Na obecnym etapie nie podlega on udostępnieniu do publicznego wglądu”.

Mieszkańcy mają poznać decyzję dopiero po fakcie?

Co ta odpowiedź oznacza w praktyce? Czy mieszkańcy Warszowa dowiedzą się o warunkach porozumienia dopiero wtedy, gdy wszystko zostanie uzgodnione, dokument podpisany, a możliwości rzeczywistej dyskusji już nie będzie?

Jeżeli przygotowywane ustalenia dotyczą inwestycji, rekompensat, pieniędzy albo innych korzyści związanych z działalnością strategicznych spółek, mieszkańcy powinni poznać przynajmniej najważniejsze założenia projektu.

Nikt nie domaga się ujawniania tajemnicy przedsiębiorstwa, danych technicznych ani informacji mogących wpływać na bezpieczeństwo infrastruktury. Można jednak przedstawić cele porozumienia, zakres negocjacji, planowane zobowiązania stron i spodziewane korzyści dla miasta.

Dlaczego władze nie ujawniają nawet tych podstawowych informacji?

Kto negocjuje i w czyim interesie?

Władze Świnoujścia powinny jasno odpowiedzieć:

• Czego dokładnie dotyczy przygotowywane porozumienie?
• Kto uczestniczy w negocjacjach i reprezentuje mieszkańców?
• Jakie korzyści ma otrzymać Świnoujście?
• Czy przewidziano konkretne środki dla Warszowa i całego Prawobrzeża?
• Kto zdecyduje o ich podziale oraz przeznaczeniu?
• Czy pieniądze zostaną wykorzystane na inwestycje oczekiwane przez mieszkańców?
• Kiedy porozumienie ma zostać podpisane?
• Czy wcześniej odbędą się konsultacje społeczne?

Nie wystarczy stwierdzić, że dokument jest „roboczy” i „wewnętrzny”. Takie określenie nie powinno automatycznie zamykać publicznej debaty w sprawie mogącej mieć znaczenie dla całej dzielnicy.

Co próbuje ukryć prezydent Świnoujścia?

To ostre pytanie, ale pojawia się naturalnie, gdy mieszkańcom odmawia się dostępu do informacji dotyczących przyszłości ich miasta.

Czy w projekcie znajdują się zapisy, których władze nie chcą obecnie poddać publicznej ocenie? Czy sposób podziału pieniędzy może wzbudzić sprzeciw? Czy decyzje mają zostać podjęte w wąskim gronie, bez udziału społeczności, która będzie bezpośrednio odczuwać ich skutki?

A może dokument rzeczywiście znajduje się na tak wczesnym etapie, że jego ujawnienie mogłoby utrudnić negocjacje? Jeżeli tak, prezydent powinna to dokładnie wyjaśnić oraz podać konkretny termin publikacji projektu albo jego najważniejszych założeń.

Brak przejrzystości nie jest dowodem, że ktoś coś ukrywa. Zawsze jednak rodzi podejrzenia. Obowiązkiem władz jest je rozwiewać, a nie pogłębiać lakonicznymi odpowiedziami.

Warszów nie może zostać potraktowany jak pionek

Mieszkańcy Warszowa od lat żyją w bezpośrednim sąsiedztwie portu, terminalu LNG oraz wielkich inwestycji infrastrukturalnych. To oni w największym stopniu odczuwają zwiększony ruch, hałas, zmiany przestrzenne i kolejne ograniczenia.

Jeżeli przygotowywane porozumienie ma przynieść miastu wymierne korzyści, mieszkańcy powinni wiedzieć, jakie konkretnie będą to korzyści. Jeżeli przewidziano pieniądze dla Prawobrzeża, należy ujawnić ich wysokość, zasady podziału oraz planowane przeznaczenie.

Najpierw porozumienie, później tramwaj wodny, następnie kolejne pomysły finansowane z tej samej puli – a na końcu może się okazać, że dla Warszowa, który ponosi największe koszty sąsiedztwa wielkich inwestycji, pozostaną jedynie obietnice.

Każde wiadro ma dno. Dlatego mieszkańcy mają prawo wiedzieć, ile pieniędzy może trafić do miasta, na jakie cele zostaną przeznaczone i kto rzeczywiście na tym skorzysta.

Czy będą to inwestycje potrzebne całemu Prawobrzeżu, czy projekty korzystne głównie dla jednego lub dwóch przedsiębiorców?

Transparentność nie jest łaską władzy

Nie można najpierw podpisać dokumentu, a dopiero później poinformować mieszkańców, co zostało ustalone w ich imieniu.

Prezydent Joanna Agatowska powinna wskazać, kiedy treść porozumienia zostanie udostępniona oraz czy mieszkańcy Warszowa będą mogli zabrać głos przed podjęciem ostatecznych decyzji.

Pytamy więc wprost: dlaczego projekt porozumienia pomiędzy GAZ-SYSTEM a Zarządem Morskich Portów pozostaje niedostępny dla mieszkańców? Kto negocjuje jego warunki? Jakie zobowiązania są przygotowywane? Ile pieniędzy może otrzymać Świnoujście i kto zdecyduje o ich wykorzystaniu?

Transparentność nie jest prezentem ani łaską ze strony władzy. Jest podstawą zaufania publicznego.

Jeżeli w porozumieniu nie ma żadnego „drugiego dna”, jego najważniejsze założenia powinny zostać przedstawione mieszkańcom przed podpisaniem, a nie dopiero po fakcie.

Pytania i odpowiedzi

Czego dotyczy projekt porozumienia?

Ma to być porozumienie pomiędzy GAZ-SYSTEM S.A. a Zarządem Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. Władze miasta nie ujawniły jego pełnej treści ani szczegółowych założeń.

Dlaczego dokument nie został udostępniony?

Prezydent Świnoujścia poinformowała, że jest to dokument roboczy o charakterze wewnętrznym, który na obecnym etapie nie podlega udostępnieniu do publicznego wglądu.

Czy porozumienie zostało już podpisane?

Z udzielonej odpowiedzi wynika, że dokument pozostaje projektem. Nie przedstawiono jednak harmonogramu dalszych prac ani planowanego terminu podpisania.

Czy porozumienie przewiduje pieniądze dla Warszowa?

Władze nie ujawniły dotychczas wysokości ewentualnych środków, zasad ich podziału ani planowanego przeznaczenia.

Czy mieszkańcy zostaną zapytani o zdanie?

Nie przekazano informacji o planowanych konsultacjach społecznych przed podpisaniem dokumentu.

Czy wiadomo, kto zdecyduje o wykorzystaniu pieniędzy?

Nie przedstawiono jasnych zasad podejmowania decyzji ani informacji, jaki wpływ będą mieli mieszkańcy Warszowa i Prawobrzeża.

Czy dokument rzeczywiście coś ukrywa?

Na podstawie samej odmowy udostępnienia nie można tego przesądzić. Brak szczegółowych informacji uzasadnia jednak pytania oraz oczekiwanie pełnej przejrzystości.